شمار سالهايى كه كار كرده‌ايد ، حق داريد حقوق بگيريد - برابر هر سال يك ماه - صاحب كار راضى به پرداخت مبلغ نيست ، آيا شرعاً حقى دارم ؟ [ جواب ] باسمه تعالى ؛ چنانچه در قرارداد كار - يعنى در وقتى كه با صاحب مغازه معامله كرديد كه آنجا شاگرد بشويد - شرط شده بود كه وقت بيرون رفتن شما به اختيار ، صاحب مغازه علاوه بر دستمزد روزانه مالى به شما بدهد ، حق داريد كه از صاحب مغازه مال مزبور را مطالبه كنيد ؛ و اگر شرطى نكرده بوديد ، حقّ مطالبهء مالى از صاحب مغازه نداريد ، و الله العالم . ( 1165 ) آيا خريدوفروش اسكناس به طور نقد و نسيه ، به جهت تخلص از ربا جايز است ؟ [ جواب ] باسمه تعالى ؛ خريدوفروش اسكناس اگر از دو جنس باشد ، مطلقاً جايز است ، مانند بيع ريال به دلار ؛ اما اگر هر دو از يك جنس باشد ، در صورتى كه به نقد باشد ، بيع آن نقداً اشكال ندارد ، ولى اگر نسيه باشد مانند اينكه پول كم بدهد تا بعد از مدتى پول زيادتر بگيرد ، جايز نيست ، و الله العالم . ( 1166 ) آيا خريدوفروش كوپن اجناس جايز است ؟ [ جواب ] باسمه تعالى ؛ در صورتى كه خريدوفروش كوپن تصادفى بوده باشد و صاحب كوپن احتياج به آن نداشته باشد ، مانعى ندارد ؛ و در غير اين صورت بايد بر طبق مقررات عمل شود ، و الله العالم . ( 1167 ) خريدوفروش مجسمه يا نقاشى به عنوان آثار هنرى ، چه حكمى دارد ؟ [ جواب ] باسمه تعالى ؛ خريدوفروش مجسمهء جاندار ، اگر مجسمهء كامل باشد اشكال دارد ، و الله العالم . ( 1168 ) عمرو نياز به پول دارد و زيد هم جنس دارد ، عمرو از زيد بادام را كيلويى 460 تومان مىخرد تا پس از سه ماه پول به او بدهد ، و در همان مجلس زيد از عمرو بادام را كيلويى 430 تومان مىخرد ، حكم اين مسأله چيست ؟ [ جواب ] باسمه تعالى ؛ چنانچه معاملهء دوم در معاملهء اول شرط نشده باشد - به طورى كه بعد